11. Z Puszkiem o podróżach: Bursa/Turcja

 

   Bursa przyjęła nas gorąco. Dosłownie. Słońce straciło umiar i grzało z całą mocą, chcąc wypalić dziurę w skórze. Podczas, gdy miasto leżało u stóp Uludağ jak kot, który nie zamierza poruszyć się przed wieczorem, my podążałyśmy jego ulicami.

   Jedna czytała przestrzeń, druga warstwy czasu, a razem historię zapisaną w przestrzeni. Bursa nie miała z nami szans.

   Bursa to początek. To pierwsza stolica Imperium Osmańskiego. Właśnie w tym mieście pachnącym historią, herbatą i cieniem platanów są jego fundamenty, a przecież wszystko zaczyna się od fundamentów.

   Dzień drżał od upału, gdy przekroczyłyśmy próg Ulu Camii- religijnego serca miasta. Weszłyśmy w jego chłodne mury po długim marszu w słońcu. Skwar został za wrotami. Meczet nie olśniewa nadmiarem zdobień, a jego siła tkwi w przestrzeni. Przez otwór w dachu niebo zagląda do wnętrza, a fontanna pod kopułą odbija słoneczne światło.

   Przed wejściem zdjęłyśmy buty. A kiedy wyszłyśmy nie mogłyśmy ich znaleźć. Półki wyglądały tak samo, a wszystkie pary były podobne do siebie. Czyżby meczet chciał zatrzymać nas jeszcze przez chwilę?

   Wróciłyśmy w rozgrzany dzień trochę lżejsze. Jednak słońce uderzyło nas w twarze z pełną siłą, a upał wciąż mocno trzymał miasto w ramionach. Szłyśmy powoli, gdy przed naszymi oczyma pojawił się turkus. Nie od razu cały. A potem w pełni.

   Ulu Camii był oddechem. Spokojnym i niemal ascetycznym. Yeşil Camii czyli Zielony Meczet był zachwytem. 

   Tam nie było surowości. Była ornamentyka, kolor i precyzja. Zachwyt mieszał się ze spokojem, a intensywność z łagodnością. Jak turecka herbata z odrobiną cukru.

   Stałyśmy w tym błękicie, jak pośród poezji zapisanej w płytkach. Turkusy, głębokie błękity, seledyny... W zależności od światła raz były bardziej niebieskie, raz wpadały w zieleń. Ale nazwa meczetu nie pochodzi od koloru lecz symboliki. Zieleń w islamie ma znaczenie duchowe. To barwa raju. Dawne nazewnictwo kolorów nie było tak precyzyjne jak dzisiejsze, a granica między zielenią, a niebieskością była płynna. Jak turecka herbata z odrobiną cukru.

    Moje spojrzenie zawsze ciągnie w stronę nieba i morza więc w Zielonym Meczecie zobaczyłam przede wszystkim błękit.

    Spoczywa tu Mehmed I Çelebi. Sułtan, który miał wizję odrodzenia, harmonii i powrotu do porządku. Zrealizował ją i odbudował jedność imperium po czasie chaosu i bratobójczych walk.   

   Obie patrzyłyśmy na mihrab i myślałyśmy o tym, że ktoś musiał mieć odwagę, by tak precyzyjnie zamknąć piękno w geometrii.

-To czysta harmonia.

-I polityczny manifest młodego imperium.

   Dzień nie chciał się skończyć, sprawdzając naszą wytrzymałość. Wieczorem dotarłyśmy do Muradiye Camii. Dziedziniec otulała zieleń, kamienne mury oddawały ciepło dnia, a powietrze nie było już tak upalne. Po intensywności Zielonego Meczetu, Muradiye okazał się wytchnieniem.

   Ulu Camii uporządkował myśli, Yeşil Camii zachwycił, a Muradiye Camii przyniósł zgodę. Na zmęczenie i na to, żeby wreszcie domknąć dzień. Byłyśmy daleko od codzienności i blisko siebie. Dwie siostry z dalekiego kraju.

   Zabrakło tylko wieczornej tureckiej herbaty z odrobiną cukru. W tej małej szklaneczce w kształcie tulipana. 

   Może właśnie dlatego to wspomnienie wróciło ostatnio z taką siłą. Bo Bursa ma dla nas jeszcze jeden wieczór do dopicia.

Cisza też jest pamiątką.

Trzeba tylko umieć zabrać ją ze sobą.

/Puszek🐾 /

Wypowiedziane szeptem, zapisane puszkiem...

*zdjęcia własne;